Enterprise

ENTERPRISE

van horizontaal naar verticaal

Dit is een carrousel met (meestal) 16 hangende tweepersoons gondels. Wanneer de carrousel in verticale stand op de juiste snelheid is, gaat de hele carrousel door middel van een hefboom verticaal staan. De deelnemers draaien dan over de kop. De Enterprise, Moonlift, Passaat en de Thunderbird hebben zitplaatsen, de Ufo (Apha-1) heeft staanplaatsen.

De Passaat, Thunderbird en Skylab waren zo’n beetje de eerste van horizontaal naar verticaal draaiende vermaakzaken. Er was in die tijd best veel belangstelling voor dit soort attracties. Dat bleek wel toen Huss zijn eerste ‘Enterprise’ presenteerde, want voor deze zaak bestond wereldwijd een grote belangstelling. Michel Ropers uit Apeldoorn bracht in 1976 de eerste Huss ‘Enterprise’ onder de naam ‘Moonlift’ op de Nederlandse kermis. De

afmetingen van deze zaak waren 21.5 x 21 meter en 21 meter hoog.

Een jaar later in 1977 volgde een tweede ’Enterprise’ van de firma Th. Boesveld uit Alphen aan den Rijn die na twee jaar exploitatie zijn Bayern Kurve van de hand had gedaan. Het exemplaar van Boesveld reisde onder de naam ‘Enterprise’ (21 x 21 meter). Beide zaken waren zeer populair bij het kermispubliek, maar de eerste jaren waren ze alleen op de grote kermissen te zien. Ondanks het succes reisde Boesveld slechts twee seizoenen met zijn ‘Entereprise’. Aan het einde van het seizoen 1978 verkocht hij zijn ‘Enterprise’ aan Frits Ropers om terug te keren naar zijn oude liefde, de Polyp. In 1979 kwam Boesveld met een prachtige gloednieuwe Polyp onder de naam The Hulk. M. Ropers reisde daarna nog een jaar met zijn ‘Moonlift’, maar daarna verdween deze attractie uit Nederland.




		‘Enterprise’ van F. Ropers op de Tilburgse kermis.

Frits Ropers reisde maar liefst tien jaar met de ‘Enterprise’ en toen deze na aanschaf van het Europarad werd verkocht aan
J. Cordes (Lunaco BV), was deze attractie nog steeds een trekpleister op elke kermis. Cordes, op zijn beurt, reisde ook nog zes jaar met deze ‘Enterprise’ en liet de zaak in 1992 nog eens helemaal opnieuw decoreren. In 1995 werd de ‘Enterprise’ verkocht naar Brighton in Engeland.

‘Enterprise’ van J. Cordes op de kermis te Tilburg in 1989.



			Th. Boesveld in 1976.

Maar er was ondertussen nog een exemplaar op reis. H.F. Sipkema - Visser kocht in 1988 in het buitenland ook een ‘Enterprise’. Dit was echter geen fabrikaat Huss, maar Schwarzkopf. Later kwam deze ‘Enterprise’ in handen van N.C. Sipkema die de attractie in 1997 verkocht aan de Belgische exploitant Vermeylen. In 2009 maakte een Huss ‘Enterprise’ een come back en zorgde de firma Nico Troost /Jan Spel er voor dat Nederland weer van horizontaal naar verticaal over de kop kon gaan.


	In Z&Z van februari 1988 kwamen we onderstaand artikel van Kasper Haaijer tegen:

ENTERPRISE NAAR NEDERLAND
een interview met exploitant H.F. Sipkema - Visser

1988 is net als 1987 mager bezaaid met nieuwe(re) attracties. Toch zijn er exploitanten, die investeringen aandurven. Eén ervan is Dhr. Sipkema uit Bergen op Zoom. Eind januari (1988) had ik een gesprek met hem. Tegenwoordig zijn er vele soorten attracties in alle soorten en maten. Vanwaar de overstap op de ‘Enterprise’, vroeg ik.
“Eigenlijk was dat maar toeval” zei hij, “Ik kwam aan het einde van het seizoen in contact met iemand die voor zijn park een familie - attractie wilde kopen, die er bovendien goed uit zag. Men bleek mijn Dancing Queen te willen kopen, tegen inruil van hun ‘Enterprise’, die op het park te weinig een gezinsfunctie vervulde. Na enig overwegen besloot ik de gok te wagen, bovendien gesteund door het feit, dat de andere (enige - red) ‘Enterrprise’ exploitant Frits Ropers er net een identiek exemplaar had bijgekocht. Als een attractie niet loopt dan ga je ook niet zo gauw tot aankoop ervan over. Onze koop was gauw gesloten. Toch moest deze ‘Enterprise’ nog een opknapbeurt ondergaan en terwijl de gondels op de wagen in de loods stonden, werd het achterfront gezandstraald en opnieuw gespoten. Bovendien zal de fabriek nieuwe aluminium vloeren inbouwen. Kort geleden kwam op een nacht echter een tegenslag. De wagen met gondels, die nog in het buitenland stond, bleek geheel uitgebrand te zijn. Deze tegenslag kost mij zeker enige kermissen. Gelukkig dekte de verzekering de schade wel, zodat als geluk bij een ongeluk de aller modernste gondels konden worden aangeschaft”.
Volgens Sipkema mag de verlichting hiervan gerust spectaculair worden genoemd. “Hij krijgt witte voorlichten, van achteren en opzij rode ‘Break- Dance- achtige’ lichten en bovendien van boven ook nog een topverlichting. Het achterfront zal gaan bestaan uit vier grote verlichte sterren, die tegen het zeven meter hoge front gebouwd worden. De letters ’Enterprise’ zijn maar liefst één meter hoog. De molen zelf zal waarschijnlijk geel - blauw verlicht worden, al is dat nog niet zeker. De ’Enterprise’ zelf is van het fabricaat Schwarzkopf en daarmee de enige van dit type in Nederland. De andere twee typen zijn van Huss. Ten opzichte van collega Ropers, is de mijne iets kleiner (20 x 20 m). In Nederland zou dit echter wel eens voordelig kunnen zijn, want immers de terreinen worden steeds krapper. Maar we zullen wel zien. Voorlopig moet eerst het schetsontwerp van het front worden beoordeeld”. Of hier ruimtevaart een rol op speelt, daar laat de heer Sipkema zich niet over uit, maar dat de molen ‘als nieuw’ tevoorschijn komt, is zeker!
De première is in Haarlem, dus wie deze ‘Enterprise’ wil bewonderen kan hem daar gaan bekijken. Graag wens ik de familie Sipkema een goede reis toe en veel succes met hun aanwinst!

Zie ook de verhalen over de
Passaat,
Skylab en
Thunderbird.

H. van Oers




		Gondels van de ‘Enterprise’ van F.Ropers in het najaar van 1988.

Deze site is het laatst aangevuld/bewerkt op 27 april 2011.

Veel foto’s en afbeeldingen uit de diverse hoofdstukken en meer vind u op http://album.kermishistorie.nl